العلامة الحلي ( مترجم : شعراني )
518
تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( فارسي )
فقهاى اهل سنت در آن اختلاف دارند و روايات اهل بيت عليهم السلام ناظر به آن است و نيز معنى اتحاد فحل كه محل شبهه است و در اهل سنت و غالب روايات ما مطرح نيست ذكر كنيم و فرق آن را بگوئيم . لبن الفحل و اتحاد فحل جماعتى از فقهاى صدر اسلام از جمله ابن عمر و عايشه مىگفتند شير خاص مادر است و پدر را در آن اثرى نيست و خداى تعالى * ( أُمَّهاتُكُمُ اللَّاتِي أَرْضَعْنَكُمْ ) * فرموده و مادر رضاعى را حرام كرده است نه پدر رضاعى را كه شوهر دايه است اما بيشتر علماى اهل سنت و اصحاب چهار مذهب گويند پدر رضاعى نيز حرام است چنان كه مادر رضاعى حرام است و اين قول معروف به لبن الفحل است و روايات ما ناظر و موافق اين قول است . اما اتحاد فحل چنان كه گفتيم تأثير زن را نفى مىكند و شير را خاص مرد مىگرداند و آن در حقيقت غلو و مبالغه ايست در لبن الفحل و در يك رضاع نمىتوان به اين مبالغه عمل كرد چون دايه بالضروره بر كودك محرم است بصريح قرآن اما دو رضاع گفتند پدر تنها قدرت آن دارد كه دو رضاع را بهم پيوندد مگر شيخ طبرسى به همان لبن الفحل كه قدر مسلم روايات است اكتفا كرده است و روايت محمد ابن عبيده همدانى از حضرت رضا عليه السلام هم موافق قول او است كه شير هم از زن است و هم از مرد و از اين روايت معلوم مىشود در عهد آن حضرت هم جماعتى غلو در مخالفت كرده بودند و آن حضرت نهى فرمود . در اتحاد فحل غير سه روايت نيامده است كه هيچ يك سالم نيست